Bizimle iletişime geçiniz

Ekonomi

Katarlılara satılan Tank Palet Fabrikası için 50 milyon dolar bulamayan Türkiye, yurt dışındaki camilere 500 milyon dolar harcamış

Türkiye tarafından yurt dışında yaptırılan camiler için yaklaşık 500 milyon dolar harcama yapıldığı ortaya çıktı. Aynı Türkiye, çeşitli askeri araçlar üreten ve bu açıdan stratejik olarak ciddi öneme sahip Tank Palet Fabrikası'nı 50 milyon dolar bulunamadığı gerekçesiyle Katarlılara sattı.

Bir dönem gündemin en önemli başlıklarından biri haline gelen Tank Palet Fabrikası 50 milyon dolar bulunamadığı için özelleştirilmişti.

Tayyip Erdoğan, fabrikanın özelleştirilmesini şu sözlerle açıklamıştı:

“Kardeşlerim… Bu Bay Kemal var ya bu çok garip bir insan. Arifiye’de ana bakım fabrikası fırtına obüsü, poyraz mühimmat aracı, çeşitli paletli araçlar, dürbünler üreten önemli bir tesistir. Savunma sanayimizdeki önemli bir yeri olan bu tesisi modernize etmemiz ve daha etkin kullanmamız şart hale gelmiştir.

Bunları sadece kamu hizmetleriyle gerçekleştirmeye kalktığımızda en az 50 milyon dolar gerekiyor. Biz çok daha farklı adım attık. Gereken yatırımları yapmak, modernizasyonu gerçekleştirmek üzere BMC’nin yüzde 50-50 Katar ile orada ortaklığımız var, aynı ortaklığı buraya da taşıdık. 25 yıllığına burayı BMC’ye yani Katar Türk iş birliği olan yere kiraladık.”

Fabrikanın Katarlılara satılması kamuoyunun önemli ölçüde tepkisini çekse de AKP hükümeti geri adım atmamış, sebebini ise Erdoğan ile aynı şekilde “50 milyon dolar harcama yapılması gerekiyor” şeklinde açıklamıştı.

Gündemin çok hızlı bir şekilde değiştiği Türkiye’de araya çok farklı konular, seçimler girdi ve Tank Palet Fabrikası gündemden düşmüş oldu.

Yakın zaman önce Türkiye’nin Bişkek Büyükelçisi Cengiz Kamil Fırat’ın, Kırgızistan’da davet edildiği bir iftara Hizmet Hareketi’ne mensup olduğu söylenen bir kişinin de gelmesi üzerine, “Biz burada 35 milyon dolara cami yaptıralım, siz bizi teröristlerle aynı masaya oturtun” şeklinde çıkışta bulunması gündem oldu ve Türkiye’nin yurt dışına yaptırdığı camilerin maliyeti tartışılmaya başlandı.

Bişkek Büyükelçisi şov yaparken itirafta bulundu: 35 milyon dolara camii yaptık

Büyükelçi Fırat’ın Kırgızistan Bişkek Camii’nin yapım maliyetini 35 milyon dolar olarak açıklaması, Diyanet İşleri Başkanlığı ve Türkiye Diyanet Vakfı’nın cami yatırımlarını gündeme getirdi.

Bişkek Camii, yurt dışında yaptırılan tek cami değil.

Rusya’dan Kuzey Kıbrıs’a, İngiltere’den Filipinler’e kadar Diyanet İşleri Başkanlığı ve gelirini bağışların oluşturduğu Diyanet Vakfı’nın yaptırdığı veya yapım aşamasında olan çok sayıda cami var.

Avrasya analisti Eşref Yalınkılıçlı, yurt dışında camilerin yanı sıra kültür ve eğitim alanında da yapılan yatırımları, “2009’dan sonra Türklerin sadece askeri gücüyle NATO’nun en büyük ikinci ülkesi olarak anılmaktan ziyade, ekonomik rahatlığın da verdiği özgüvenle yumuşak gücü devreye sokma girişimiydi bunlar” diyerek açıklıyor.

Türkiye Diyanet Vakfı’nın faaliyet raporları ve kamuoyu açıklamalarında yer aldığı kadarıyla yurt dışında son dönemde inşa edilen ya da yapım aşamasında olan cami projelerinin maliyeti toplam yarım milyar dolara kadar ulaşıyor.

BBC Türkçe’den Özge Özdemir, bu camilerin nerelerde inşa edildiğini, yapım maliyetlerinin ne kadar olduğunu ve hangi şirketin bu projeleri üstlendiğini kamuya açık belgelerden ve kurumların raporlarından derledi.

ORTA ASYA’DAKİ EN BÜYÜK CAMİ

Diyanet İşleri Başkanlığı ve Türkiye Diyanet Vakfı tarafından Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te yaptırılan Bişkek Cumhuriyet Merkez İmam Serahsi Camii, Eylül 2018’de Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla açıldı.

Bu caminin Orta Asya’nın en büyük camisi olduğu belirtiliyor.

2012 yılında yapımına başlanan ve 20 bin kişiyi barındırabilen bir ibadet alanına sahip caminin yapım maliyeti 35 milyon doları buldu.

Erdoğan, caminin açılışı sırasında yaptığı konuşmada, “Camimiz ve külliyesi, Anadolu ve Orta Asya arasında geçmişte varolan din, dil, tarih, kültür ve muhabbetin inşallah yeniden yeşermesine vesile olacaktır. Büyük emeklerle 6 yılda ortaya çıkan bu eser Türk halkından Kırgız halkına bir hediye olarak asırlarca Orta Asya’nın kalbinde baki kalacaktır” açıklamasında bulundu.

Avrasya analisti Yalınkılıçlı, Türkiye’nin ‘yumuşak güç’ açılımı kapsamında sadece cami yapımıyla yetinmediğini, özellikle Balkanlar’da Osmanlı dönemine ait hanları, hamamları, kervansarayları yenilediğini de vurguluyor.

“AKP, İSLAM DÜNYASININ LİDERLİĞİNE OYNUYOR”

“Türkiye, içeride inşa etmek istediği kimlik unsurunu dışarıda da yaymak istiyor” diyen Yalınkılıçlı, hükümetin ‘İslam dünyasının liderliğine oynama düsturuyla’ da hareket ettiğini aktarıyor.

Yalınkılıçlı, Balkanlar’da daha çok “Davutoğlu’nun Dışişleri Bakanı ve Başbakan olduğu dönemde atfedilen ‘yeni Osmanlıcı vizyon’ ile hareket edildiğini” belirtirken, Orta Asya’da 1990’larda ortaya çıkan ‘yeni Türkçü motivasyonunun’ daha etkili olduğunu vurguluyor.

Ancak Yalınkılıçlı’ya göre, Hizmet Hareketi’nin Kırgızistan’da kurduğu okullar üzerinden halen güçlü olması dolayısıyla, Türkiye Kırgızistan ve Kazakistan’da bu konuda sıkıntı yaşıyor:

“En son büyükelçi örneğinde de olduğu gibi Türkiye buralarda bir çatışma yaşıyor. Balkanlar’da cami mefhumu çok önemli ancak Orta Asya’da okul mefhumu daha önemli, çünkü oraya çok fazla İslam kimliği ile giremiyorsunuz. Halen burada bir Sovyet kimliği var.”

Diyanet İşleri Başkanlığı’nın girişimiyle 1975 yılında kurulan Türkiye Diyanet Vakfı (TDV), bugüne kadar farklı büyüklük ve kapasitelerde yurt dışında 103 cami yaptırdı.

“Diyanet İşleri Başkanlığı’nın faaliyetlerine destek olmak, din hizmetlerinin daha geniş kitlelere ulaştırılması ve dini hizmetlerde görev alacak neslin yetiştirilmesi” amacıyla kurulduğu belirtilen TDV’nin internet sitesinde yer alan bilgilere göre, son dönemde yurt dışında 22 cami açıldı, Suriye’de 270 caminin onarımı sağlandı.

Türkiye’de 1.000 şubesi olan ve dünyanın 145 ülkesinde faaliyet gösteren bir sivil toplum kuruluşu olan TDV, Türkiye’de ve yurt dışında yaptırdığı camilerin yanı sıra eğitim alanında, insani krizlerin yaşandığı bölgelerde ve su kuyularının yapımı gibi alanlarda da projeler yürütüyor.

2017 yılında TDV’nin daha çok bağışlardan oluşan toplam geliri 914 milyon TL iken, giderleri 798 milyon TL oldu.

Türkiye Diyanet Vakfı’nın gelirleri (TL)
Bağış ve Yardımlar 777.979.811,60
İktisadi İşletme gelirleri 5.593.840,52
Finansal gelirler 28.872.293,35
Diğer gelirler 101.757.178,50
Toplam 914.203.123,97
BU YIL DİYANET İÇİN 10 MİLYAR TL’DEN FAZLA BÜTÇE AYRILDI

Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü’nün verilerine göre Diyanet İşleri Başkanlığı’nın 2017 yılı bütçesi 7,2 milyar TL olarak gerçekleşti.

Diyanet İşleri Başkanlığı’na 2019 yılı için ise 10.4 milyar TL büyüklüğünde bir bütçe ayrıldı.

Diyanet İşleri Başkanlığı’nın 2016 yılında yayımladığı “2017-2021 Strateji Planı”nda “yurt dışında cami ve görevli sayısını artırmak” tanımlanmış bir strateji olarak bulunuyor.

Aynı raporda bu yıllarda, “İslam’a özgü dinî bilgi üretimi ve din eğitimi konusunda referans kurum olarak uluslararası camiada başkanlığın tanınırlığını ve etkisini artırmak” için 10.6 milyon TL; “din hizmetlerini ve din eğitimini yurt içinde ve yurt dışında toplumun tüm kesimlerine ulaştırmak ve etkinliğini artırmak” için 4.4 milyon TL; “yurt dışında sunulan din hizmetlerini ve din eğitimlerini yaygınlaştırmak ve verimliliğini artırmak” için 550 bin TL; “İslam’ın barış, adalet ve özgürlük mesajının insanlığa ulaştırılmasında etkin rol almak” için 1.7 milyon TL civarında bir maliyetin çıkarılması hesap ediliyor.

EN ÇOK PARA RUSYA’DAKİ CAMİYE HARCANDI

Türkiye Diyanet Vakfı’nın “Camiler Hamilik Dosyası” adındaki raporunda, vakfın cami inşaatı alanında Diyanet İşleri Başkanlığı ile işbirliği yaptığı vurgulanıyor.

Raporda, Türk Cumhuriyetleri ile başlanan yurt dışı cami faaliyetlerinin Kırım, Kafkasya, Balkanlar, Afrika, Asya Pasifik ve Güney Amerika ile sürdüğü, bugün ise “ezan sesine hasret Müslümanlar için ABD, İngiltere, Rusya, Haiti, Belarus gibi ülkelerde sevgi mekânları camiler inşa edildiği” ifade ediliyor.

“Türkiye’de ve yurt dışında cami inşasının bayraktarı” olduğunu belirten TDV, bu durumu şu şekilde açıklıyor:

“İslam medeniyetinde önemli bir yere sahip olan vakıf kültürü, camilerin inşası ve yaşatılmasında bugüne kadar öncü olmuş, bu durum özellikle Selçuklu ve Osmanlı Devleti döneminde zirve noktaya ulaşmıştır. Günümüzde vakıf geleneğinin sağlam bir halkasını teşkil eden Türkiye Diyanet Vakfı da kurulduğu günden bu yana yurt içinde ve yurt dışında yaptırdığı cami ve eğitim binalarıyla bu kutlu geleneği sürdürmüştür.”

Vakfın bu raporunda ve diğer kamuoyuna açık belgelerinde yer alan cami yapım maliyetlerine bakıldığında, yapım maliyeti en yüksek caminin 170 milyon dolar ile Rusya’da inşa edildiği görülüyor.

Bu camilerin toplam maliyeti ise 493 milyon dolara ulaşıyor.

Ülke Yapılan ya da projesi devam eden camiler Cami maliyeti (milyon dolar)
Rusya Moskova Merkez Camii 170
ABD Diyanet Merkezi 100
Arnavutluk Tiran Merkez Camii 56
Almanya Köln Camii 45
Kırgızistan Bişkek Camii 35
Kuzey Kıbrıs Hala Sultan Camii 30
İngiltere Cambridge Camii 26
Cibuti Sultan II. Abdülhamit Han Camii 12.6
Kazakistan Hoca Ahmet Yesevi Camii 10.46
Belarus Minsk Camii 7
Filipinler Fatih, Osmanlı ve Tacloban camileri 1
Haiti Boukman Buhara Camii 0.13

Cami inşaat faaliyetlerini ise Türkiye Diyanet Vakfı kuruluşu olan ve sermayesinin yüzde 99.45’ini Türkiye Diyanet Vakfı’nın oluşturduğu KOMAŞ adlı şirket üstlenmiş vaziyette.

1990 yılında kurulan “Kocatepe Modern Mağazacılık İşletmeleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi” KOMAŞ, 2001 yılında vakfın iştiraki olan 4 şirketin çatı şirketi haline geldi:

“Kocatepe Camii inşaatının Türkiye Diyanet Vakfına devredilmesini müteakip, ticari faaliyet konusu işlerinin doğrudan Vakıf eliyle yürütülmesinin zorluk ve sakıncaları anlaşılmıştır.

“Bu problemlerin aşılabilmesi gayesiyle Türkiye Diyanet Vakfı’nın ticari faaliyetlerinin, hem doğrudan kendi sevk ve idaresinde yaptırılabileceği, hem de bu işler neticesinde elde edilecek kârın doğrudan kendisine döneceği şirketler vasıtasıyla yürütülmesi yönünde bir tasarrufta bulunularak, 25.05.1983 tarihinden itibaren Vakıf iştiraki şirketler kurulmaya başlanmıştır.”

KOMAŞ’ın temel faaliyet alanları ise inşaat, eğitim ve ticaret.

DİYANET ÖZDENETİM YAPIYOR

Ödenmiş sermayesi 50 milyon TL olan şirketin 2019 yılı için denetçi kurumu, Ankara merkezli Meridyen Kurumsal Çözüm ve Bağımsız Denetim AŞ olarak geçiyor.

Şirketin yönetim kurulu başkanı ise İlyas Serenli.

2017 yılında Sakarya Müftülüğü’nden emekli olan Serenli, Türkiye Diyanet Vakfı Mütevelli Heyeti İkinci Başkanı olarak görev yapıyor.

Ekonomi

İcra dosyaları 20 milyonu aştı

Ekonomik kriz nedeniyle borçlarını ödeyemeyen vatandaşların sayısı hızla artarken, ülke genelindeki icra dairesi sayısı da rekor bir artışla 900’e yükseldi.

BOLD – CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Türkiye’de her 3 kişiden birinin icralık olduğunu belirterek, “Ekonominin tüm kesimlerinin bankalara olan kredi borcu 2.7 trilyon TL’yi aştı. Bireysel kredi ve kredi kartı borçları 20 milyar lira oldu. 5 milyon üniversite mezunu da borç batağında” dedi.

HALK BORÇ BATAINDA

Gürer’in bu konuda Meclis’e verdiği soru önergesine Adalet Bakanı Abdülhamit Gül’den yanıt geldi. Gül, 2 Nisan 2019 tarihi itibarıyla ülke genelinde toplam 900 icra dairesi bulunduğu açıkladı. Önerge sahibi Gürer ise Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi’nin nisan ayı raporunu hatırlatarak, “Türkiye’de firmalar, vatandaşlar ve hatta öğrenciler bile hayata atılmadan borç batağı içine giriyor. Ülke halkının çoğu borçlu” diye konuştu.

GÜNDE 7 BİN DOSYA AÇILIYOR

2002 yılında 8 milyon olan icra ve iflas dosyaları, 2018 yılı sonu itibarıyla 20 milyonu aştı. Sadece İstanbul’da 1.5 milyona yakın icra takibi bulunuyor. 2016 yılında görülmekte olan icra iflas davası sayısı 14 milyon 865 bin iken, bu sayı 2018 sonunda 20 milyonu aştı. Nüfusuna oranla Türkiye’nin icra rekoru da Çorum’da bulunuyor. Kentte 399 bin kişinin icralık olduğu belirlendi. Türkiye’de her gün yaklaşık 7 bin yeni icra dosyası açılıyor.

Okumaya devam et

Ekonomi

Türkiye’deki patent başvurularının çoğunu yabancı firmalar yapmış

Türkiye'de 2014-2018 döneminde gerçekleştirilen 23 bin 686 patent başvurusunun yüzde 62’si yabancı, yüzde 38’i ise yerli firmalar tarafından yapıldı.

Türkiye’de son 5 yılda 23 bin 686 patent başvurusu yapıldı. Bu başvuruların yüzde 62’sini yabancı, yüzde 38’ini ise yerli firmalar yaptı.

BOLD – Patent, işletmelerin ticari hayatta varlığını koruyabilmeleri ve sürdürebilmeleri açısından büyük önem taşıyor.

Türkiye’de hizmet veren bir patent danışmanlık şirketinin paylaştığı verilere göre 2014 ve 2018 yılları arasını kapsayan son 5 yılda Türkiye’de yerli ve yabancı toplam 23 bin 686 patent başvurusu gerçekleşti.

En çok patent başvurusu televizyon ve benzeri alanları kapsayan görsel iletişim teknolojileri için yapıldı. Görsel iletişim teknolojilerini ise kablosuz haberleşme ağları alanında yapılan paten başvuruları izledi. En çok patent başvurusu yapılan 3. alan telekomünikasyonu kapsayan sayısal bilgi iletimi olurken, 4. sırada işlemler ya da yöntemler, 5. sırada da hat konektörleri yer aldı.

YABANCILARIN ORANI DAHA FAZLA

Patent başvurularının yüzde 62’si yabancı, yüzde 38’i ise yerli firmalar tarafından yapıldı. Türkiye’deki firmaların yurt dışı patent başvurularında en çok yoğunlaştığı bölgeler ise AB ve ABD oldu. Bu iki bölgeyi Çin, Japonya ve Güney Kore takip etti.

En çok teknoloji patenti başvurusu yapılan iller İstanbul, Ankara ve Manisa şeklinde açıklanırken, teknolojiye yönelik marka başvurularının en çok geldiği iller yine İstanbul ve Ankara’nın ardından Bursa olarak sıralandı.

Türkiye’de teknoloji alanında en çok patent başvurusu yapan firmalar ise Arçelik, Turkcell ve Ford oldu. Teknolojiye yönelik en çok marka başvurusu yapan şirketler de Türk Telekom, Arçelik ve Turkcell şeklinde listeye girdi.

Ford’un öfkeli pikabının yeni versiyonu ekimde Türkiye’de

Okumaya devam et

Ekonomi

Bu hafta borsa ve altın kazandırdı euro ve dolar kaybettirdi

Haftalık bazda BIST 100 endeksi ortalama yüzde 4.89, altın da yüzde 0.31 değer kazandı. Euro/TL ise yüzde 1.93, dolar/TL yüzde 1.89 değer kaybetti.

Borsa İstanbul haftalık bazda ortalama yüzde 4.89, altın da yüzde 0.31 değer kazanırken, euro/TL yüzde 1.93, dolar/TL ise yüzde 1.89 değer kaybetti.

BOLD – Bu hafta BIST 100 endeksi en yüksek 102.881,90, en düşük 97.633,85 puanı gördükten sonra haftayı önceki hafta kapanışına göre yüzde 4.89 artışla 101.849,19 puandan tamamladı.

Kapalıçarşı’da işlem gören 24 ayar külçe altının gram satış fiyatı bu hafta yüzde 0.31 artışla 261,50 lira, Cumhuriyet altınının satış fiyatı da yüzde 0.29 yükselişle 1.743,00 lira oldu. Geçen hafta 425,00 lira olan çeyrek altının satış fiyatı bu hafta 426,00 liraya çıktı.

Bu hafta euro yüzde 1.93 azalarak 6.3460 liraya, ABD Doları da yüzde 1.89 değer kaybederek 5.6440 liraya geriledi.

Yatırım fonları yüzde 0.58, bireysel emeklilik fonları yüzde 1.19 değer kazandı. Kategorilerine göre bakıldığında ise yatırım fonları içinde en fazla kazandıran yüzde 1.64 ile “Hisse Senedi Fonları” oldu.

AKP’li başkan korumasını daire başkanı, eşini danışman yaptı

Okumaya devam et

Popular