Bizimle iletişime geçiniz

Ekonomi

Kayıp 128 milyar $ için 15 temel soru

Merkez Bankasının kaybolan 128 milyar dolarını gündeme getiren ekonomi yazarı Uğur Gürses, kamu bankalarından satılan dövizlerle birlikte toplam miktarın 140 milyar doları geçtiğini kaydetti. Gürses, iktidar partisi kurmaylarının döviz rezervi ile ilgili soruları cevaplamaktan kaçındığına dikkat çekti. 

BOLD – Kendi internet sitesinde yayınladığı “128 milyar dolara ne oldu?” başlıklı yazıda paranın akıbetini araştıran ekonomi yazarı Uğur Gürses, yazısında AKP iktidarının rezervle ilgili cevaplaması gereken 15 temel soruyu sıraladı.

SATILAN DÖVİZ BELKİ DE DAHA FAZLA

En başta CHP olmak üzere muhalefet partileri, sivil toplum kuruluşları ve basının 128 milyar dolara ne olduğunun peşinde olduğunu vurgulayan Gürses, ““128 milyar dolar” son 2 yılda Merkez Bankası’nın döviz rezervlerindeki eksilmenin toplamı olarak ifade ediliyor. Belki de daha fazla. Ama bu sayı simgesel olarak yerleşti” dedi. Gürses, siyasi otoritenin emriyle Merkez Bankası’nın döviz rezervlerinin “arka kapı” yöntemleriyle kamu bankalarına aktarılarak, oradan da piyasaya örtülü biçimde satılarak eritildiğini vurguladı.

PANDEMİ DÖNEMİNDE SATIŞLAR HIZLANDI

Damat Berat Albayrak’ın kuru 6.85’te sabitlemeyi savunduğu dönemde 30 milyar dolar eritildiğini belirten Gürses, pandemi ile birlikte satışların arttığına dikkat çekti. Gürses, “Mart-Nisan-Mayıs derken yuvarlayarak yazalım 20-10-10 satışla eritilen tutar 70 milyar dolara ulaştı. Haziran-Temmuz-Ağustos-Eylül’de sırasıyla yuvarlayarak 5-5-10-10 derken 100 milyar dolara erişti. Buna ilave olarak, yine kamu bankaları kendi ceplerinden kendi dövizlerini de sattılar” dedi.

KAMU BANKALARI İLE RAKAM 140 MİLYAR DOLARA ULAŞIYOR

Toplam 102 milyar dolar döviz satıldığını belirten Gürses, “Bir de Merkez Bankası’na girişi olması gereken, döviz kazandırıcı işlemlere verilen reeskont kredilerinden gelecek dövizler var. Bu anılan dönemde, bu dövizlerin girmesi gerekirken rezervi arttırmadığı onların da eritildiği anlaşılıyor. Bunun da kabaca 25-26 milyar dolar olduğu dikkate alınırsa 128 milyar dolara ulaşıyoruz. Fazlası da var; kamu bankalarının kendi ceplerinden sattığı, daha sonra Hazine tarafından üstlenilen 12 milyar dolarlık satış. Bunu da eklersek 140 milyar dolara ulaşıyoruz” dedi.

CEVAPLANMASI GEREKEN SORULARI TEK TEK SIRALADI

“128 milyar nerede?” diyenlerin bu paraların hangi ihtiyaçla, nasıl, kim tarafından, hangi yollarla, ne seviyeden, ne kadar satıldığının açıklanmasını istediklerini ancak iktidar partisi kurmaylarının rezervin piyasa kurundan satıldığına işaret edip soranları cehaletle suçladıklarını vurguladı. Gürses, iktidar partisi kurmaylarının aşağıdaki sorulara yanıt vermeyi es geçtiklerine dikkat çekti.

Gürses’in yönelttiği temel sorular şunlar:

  1. Satılan, eritilen döviz rezervi miktarı tam olarak ne kadardır? 128 milyar doların üzerinde midir?
  2. 128 milyar dolarlık döviz rezervleri Merkez Bankası’ndan hangi yollarla çıkarılmıştır?
  3. Merkez Bankası bu konuda, kendi bünyesi dışında yapılan satışlara ilişkin bir Banka Meclisi kararı, Yönetim Komitesi Kararı almış mıdır? Satışlarla ilgili bir Karar Defteri tutulmuş mudur?
  4. Ülke rezervlerinin finansal güvenliği tehlikeye atacak düzeyde bu kadar eritilmesine siyasi direktif var mıdır? Kim vermiştir?
  5. Merkez Bankası’ndan çıkarılan dövizler nereye aktarılmıştır?
  6. Hangi mekanizmalarla satılmıştır? Bankalar arasında mı? Döviz brokerleri aracılığı ile mi? Uluslararası banka ya da finansal kurumların oluşturduğu trading sistemleri aracılığı ile mi?
  7. Satışa aracılık edenler ‘blind broker’ mıdır? Yoksa alıcı ve satıcı taraflar birbirlerini bilebilecek bir eşleşme ile mi satışlar gerçekleşmiştir?
  8. Dövizlerin günlük olarak işleyişte satışına kimler karar vermiştir?
  9. Hangi kurdan ne kadarlık miktarlarla satılmıştır?
  10. Hangi kurdan ne kadar satılacağına kim/kimler karar vermiştir?
  11. Satışla alınan TL’ler ne yapılmıştır? Hemen Merkez Bankası’na aktarılmış mıdır? Üzerinden faiz, komisyon elde edilmiş midir?
  12. Satışların alıcıları bilinmekte midir? Alıcılar biliniyorsa döviz satışları sırasında satıcının aleniyeti ile işlem ilişkisi örtülenmiş midir?
  13. Blok satışlar yapılmış mıdır? Yapıldıysa kimlere, ne kadar, hangi kurdan satılmıştır?
  14. Uzlaşmalı, pazarlıklı satış yapılmış mıdır?
  15. Yapılan satışlardan oluşan kur zararı (Hazine üzerine alınan pozisyonlar dahil) ne kadardır?

Kanada’dan ambargo kararı Türkiye savunmasını nasıl etkileyecek?

Ekonomi

Araç geçmeyen Osmangazi Köprüsü için dakikada üç asgari ücret ödeniyor

Tam kapanma nedeniyle sokağa çıkma yasağının uygulandığı Türkiye’de dolarla verilen garantiler ise uygulanmaya devam ediyor. Bir saatte 1.666 aracın geçmesi için garanti verilen Osmangazi Köprüsü’ne geçmeyen araçlar için bayramda her dakika 9 bin 500 TL ödeniyor.

BOLD – Tam kapanmada geçilmeyen köprü ve otoyollara geçiş garantisi kapsamında Hazine tarafından milyonlarca liralık ödeme yapılacak. Sadece Osmangazi Köprüsü için vatandaşın cebinden dakikada üç asgari ücretten daha fazla para çıkacak.

GÜNLÜK ÖDEME 18.7 MİLYON LİRA

Ramazan Bayramı’nda salgın dolayısıyla alınan kısıtlamalardan dolayı köprü ve otoyollar boş kaldı. Mücbir sebebe karşın yap-işlet-devret (YİD) modeliyle işletilen otoyol ve köprüler için Hazine milyonlarca liralık garanti ödemesi yapacak. Osmangazi ve Yavuz Sultan Selim köprülerine her saat 88 bin 750 dolar, günlük 17 milyon 700 bin lira garanti ödemesi yapılacak.

ARAÇ BAŞINA 35 DOLAR ÖDEME

CHP Genel Başkan Yardımcısı Ahmet Akın, bayram döneminde YİD kapsamında yapılacak ödemelerde en yüksek payı Osmangazi ve Yavuz Sultan Selim köprülerinin alacağına dikkat çekerek, “Yavuz Sultan Selim Köprüsü’ne günlük 135 bin araç geçiş garantisi ve garanti ödemesi olarak da araç başına ‘3 dolar artı KDV’ verilecek. Osmangazi Köprüsü için de günlük 40 bin araç geçiş garantisi kapsamında‘35 dolar artı KDV’ ödeme yapılacak. Yavuz Sultan Selim Köprüsü’ne dakikada 330 dolar, saat başına 19 bin 750 dolar, günde 474 bin dolar garanti veriliyor” dedi.

KÖPRÜ DURDUĞU YERDE PARA BASIYOR

Akın, Osmangazi Köprüsü’ne verilen garanti kapsamında bir saat içerisinde 1.666 aracın geçmesi gerektiğini belirterek, “Buna göre dakikada 28 aracın geçmesi gerekiyor. Başka bir deyişle dakikada 1.156 dolar (9 bin 500 TL), saat başına 69 bin 384 dolar, bir günde ise 1 milyon 665 bin dolar garanti veriliyor. Güncel döviz kuruna göre 13 milyon 780 bin lira” ifadelerini kullandı.

“BOŞ KÖPRÜLERE DESTEK VERİLMESİN” TALEBİ

Tam kapanma döneminde bugüne kadar kullanılmayan yol ve köprüler için yandaşlara ballı, kaymaklı garantilerin tam gaz ödeneceğini kaydeden Akın, “Vatandaşa hiçbir destek vermeden ve garip yasaklarla mağdur ettiğiniz yeter, hiç olmazsa bayramda boş kalacak otoyol ve köprüler için kamudan garanti ödemesi yapılmasın. Vatandaşa destek vermediniz, bir de onun parasını boş köprülere ve yollara harcamayın” diye konuştu.

Gazze Şeridi’ne kara operasyonu

Okumaya devam et

Ekonomi

Dolar Albayrak seviyesini geçti 

Ramazan bayramı sebebiyle piyasaların kapalı olduğu gün dolar ve euro eski Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak dönemindeki seviyeyi geçti. Dolar 8,50 liraya ulaşırken euro 10,26 liraya yükseldi.

BOLD – Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın damadı Berat Albayrak ekonominin başındayken 8,48 liraya ulaşan dolar, rekor tazeledi. Piyasaların kapalı olduğu gün dolar 8,50 lirayı geride bıraktı. Euro ise tarihi seviyeye çıkarak 10,26 lirayı geçti.

ABD ENFLASYONUNUN ETKİSİ

ABD’de enflasyonun yüzde 4,2 ile 13 yılın zirvesine çıkması Türk Lirası’nın döviz karşısında değer kaybını hızlandırdı. Piyasaların kapalı olması Borsa İstanbul’daki kaybı yavaşlattı. Analistler, pazartesi günü piyasalar açıldığında Borsa İstanbul’da ciddi kayıplar yaşanacağını tahmin etti.

Damat Berat Albayrak’ın sosyal medya üzerinden istifası öncesinde Merkez Bankasına göre dolar 8,48 lira, euro ise 10 lira seviyesindeydi.

6 Kasım 2020 dolar ve euro

ALTINININ GRAMI 500 LİRA SINIRINDA

Dolardaki yükselişe paralel olarak altının gramı da 498 liraya fırladı. Uluslar arası piyasalarda ons fiyatı 1.840 dolardan 1.825 dolara gerilemesine rağmen doların 8,26 liradan 8,50 liraya yükselmesi sarı metali de yükseltti. 500 TL’nin geçilmesi durumunda altının 550 liraya doğru yol alacağı tahmin ediliyor.

Okumaya devam et

Ekonomi

“Filistin yansa da İsrail ile ticaret hep tıkırında”

İsrail’in Gazze’ye saldırıları Türkiye ile İsrail arasındaki ticareti yeniden gündeme getirdi. Davos krizi, Mavi Marmara saldırısı sonrası olduğu gibi Kovid-19 salgınında da Türkiye’nin İsrail ile ticareti hep arttı.

BOLD –  Evrensel gazetesi yazarı Bülent Falakaoğlu “Filistin yansa da ticaret hep sağlam: İsrail ile ekonomi hep tıkırında” başlıklı yazısında önemli bir  gerçeği gözler önüne serdi.

İSRAİL İLE TİCARET 4,5 MİLYAR DOLARIN ALTINA HİÇ DÜŞMEDİ

Falakoğlu, “En net biçimde ilişkilerde politik ve diplomatik krizlerin hiç eksik olmadığı 2009-2016 döneminde görüldü. Türkiye ile İsrail arasındaki son 10 yıldaki ticaret verileri dış ticaret hacminin 4.5 milyar doların altına hiç düşmediğini ortaya koyuyor” dedi.

PANDEMİDE 6,5 MİLYAR DOLARA FIRLADI

Kovid-19 salgınında küresel ekonomik krize rağmen Türkiye-İsrail ticaret hacminin 6.5 milyar dolar civarına yükseldiğine işaret eden Falakoğlu, “İthalat, ihracat rekorları kırılır oldu. Ticaret hacminin bugün 6 milyar doları aşması… İsrail’in en çok mal ve hizmet sattığı sekizinci ülkenin Türkiye olması… Türkiye’nin en fazla ihracat yaptığı dokuzuncu ülkenin İsrail olması…” bilgisi verdi.

O İŞGALLERİN ÇİMENTOSUNU KARMAK

Türkiye burjuvazisinin İsrail ile ticaretten fazlasıyla kârlı çıktığını aktaran Falakoğlu, “Türkiye’nin İsrail’e sattığı (ihracat)… İsrail’den aldığının (ithalat) iki katı. Küsuratsız haliyle 4 milyar dolarlık satışa karşılık 2 miyar dolarlık alış. Türkiye hükümeti bu tatlı ticaretin hep koruyucusu, kollayıcısı! Pandemide bile ticaret de koruyuculuk da aynen sürüyor. ‘İsrailli iş insanları koronavirüs sürecinde Türkiye’ye yöneldi’ diye… Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Türkiye-İsrail İş Konseyi Başkanı İbrahim Sinan Ak övünüyor.  İsrail, Türkiye’ye kimyasal ürünler, plastik ve yakıt satıyor. Kâra bakıldı da… Kimse de İsrail’in işgal ettiği yerlerde ‘İnşaatlar satılan demir ve çimento ile karıldı’ demedi” değerlendirmesi yaptı.

Okumaya devam et

Popular

0Shares
0