Bizimle iletişime geçiniz

Ekonomi

Ekonomik kriz altın sektörünü de vurdu, düğünlerde altın yerine para takılıyor  

Kriz ve altındaki yükseliş sebebiyle düğünlerde artık çeyrek yerine gram altın ve para takılıyor.

Altın fiyatlarınında dolara endeksli yaşanan yükseliş, altın talebinin düşmesine neden oldu. Darphane’nin ürettiği ziynet ve sikke altın yüzde 32 azaldı. Vatandaşlar düğünlerde yeniden para takmaya başladı. Çeyrek altın takma adeti yerini gram altına bıraktı.

BOLD – 2018’de, dolar kurundaki artış ile birlikte altın fiyatları da rekor üstüne rekor kırdı. Hanehalkı bütçesinin çok üzerine çıkan fiyatlar nedeniyle hediyelik ve tasarruf amaçlı alanın ziynet altını talebi önemli miktarda azaldı.

Darphane, 2018’de toplam 30,3 ton ağırlığında 8,2 milyon adet ziynet ve sikke üretimi gerçekleştirdi. Piyasadan gelen talebin 2017’ye göre azalmasıyla adet bazında yüzde 32 daha az sikke ve ziynet altın üretimi gerçekleştirdi.

ÇEYREĞİN YERİNİ GRAM ALDI

Sözcü’den Mehtap Özcan Ertürk’ün haberine göre, tasarruf amaçlı satın alınan ziynet altınları arasında aslan payını alan “çeyrek altın” tahtını, iki özel şirketin ürettiği gram ve yarımlık gramlara bıraktı.

Diğer yandan kuyumcular, altının hediyelikte bütçeleri aştığına ve düğünlerde TL ve döviz banknot takmanın yeninden yaygınlaşmaya başladığına dikkat çekiyor. Darphane, 2017’de 7,7 milyon adet çeyrek ziynet altın üretimi gerçekleştirmişti. Geçen yıl ise talebin daralmasıyla çeyrek altın üretimi 4,8 milyon adete düştü.

GRAM ALTINI ÖZEL ŞİRKET ÜRETİYOR

Gram altın üretimini iki özel şirket gerçekleştirdiği için resmi üretim verilerine ulaşılamıyor ancak piyasadan alınan bilgiye göre, ağustos ayında 450 liraya kadar çıkan çeyrek altınların yerini 1 gramlık ve yarım gramlık altınların aldığı belirtiliyor.

2017’nin son işlem gününde 158,8 lira olan gram altın 2018’i 218,3 liradan kapattı. Gram altın yatırımcısına yüzde 37’lik kazanç sağladı.

ALTINDA SATIN ALMA EĞİLİMLERİ DEĞİŞTİ

İstanbul Kuyumcular Odası (İKO) Başkanı Mustafa Atayık, 2017’de ziynet altınlarda ve bilezik satışlarında önemli bir artış yaşandığını hatırlatarak, vatandaşın 2018’deki fiyat artışları nedeniyle bütçelerini daha düşük hacimli ürünlere ayırmak zorunda olduklarını belirtti.

Vatandaşın satın alma eğilimindeki değişimleri değerlendiren Atayık, şöyle devam etti:

“Bir çeyrek altın 376 lira, bir aile yazın üç düğüne gitse masrafı 1000 TL’yi geçiyor. Bu nedenle, daha uygun fiyatı olan gram altınlara yöneliyor. Çeyrek altın talebinin düşmesi 1 gram ve hatta 0,5 gram altınlara olan yoğun talepten kaynaklanıyor. Bu gidişle gram altın gözümüzle göremeyeceğimiz kadar küçülecek. Eskiden insanlar çeyrek altın hediye etmeye utanırdı. Şimdi ise fiyatların artmasıyla düğünlerde altın yerine banknot takmak da yaygınlaştı. Vatandaş 400 liraya çeyrek takmaktansa bütçesine uygun 200 TL-300 TL banknot takmayı tercih edebiliyor.”

Atayık, geçtiğimiz yıl ağustos ayı başında kuyuma getirilen kredi kartı taksit yasağının sektörde yüzde 40-50 daralmaya neden olduğunun da altının çizdi.

ÜRETİMDE ASLAN PAYINI TAM ALTIN ALDI

Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü’nün 2018’de ürettiği altın miktarı bir önceki yıla göre yüzde 28 düşerek, 30,3 ton olarak gerçekleşti. Altın ithalatı ise 2018’de bir önceki yıla göre yüzde 44 azalışla 202,3 ton oldu.

Darphane, 2017’de 41,8 ton ağırlığında 12,1 milyon adet altın üretmişti. Kurum, 2013’ün tamamında ağırlığı 98,8 tonu geçen 27,7 milyon adetten fazla altın üretimiyle, tüm zamanların rekorunu kırmıştı.

Darphane, ziynet ve altın sikke olmak üzere 22 ayar iki tür Cumhuriyet Altını basıyor. Üretimde aslan payını tam altınların aldığı görüldü. Bu dönemde üretilen 30,3 ton altının 8,8 tonunu çeyrek, 3,1 tonunu yarım ve 15,7 tonunu da birlik (tam) altınlar oluşturdu.

GRAMIN YARISINI TERCİH ETTİLER

Altın ve Para Piyasaları Uzmanı Mehmet Ali Yıldırımtürk, dünyada altın fiyatları düşerken yurtiçinde dolar kurundaki artışa paralel altın fiyatlarının rekor kırdığını belirterek, ağustos ortasında 450 lirayı aşan çeyrek altın fiyatlarının vatandaşın bütçesinin çok üzerine çıktığını söyledi.

Yıldırımtürk, 2018’de hediyelik takı taleplerinin de 2017’ye göre değiştiğini belirterek, piyasadan şu bilgileri paylaştı:

“2017’de her 100 altın alımının 50’si çeyrek, 30’u 1 gramlık altın, 20’si ise yarım altın olurken 2018’de bu denge değişti. Geçtiğimiz yıl altın alımlarının yüzde 50’si 1 gram oldu, yüzde 30’u yarım gram, yüzde 20’si ise çeyrek altın oldu. İnsanlar düğünlerde altın yerine banknotu tercih etti. Altın almak yerine dolar taktılar.”

Altın fiyatları 9 ayın zirvesinde

Ekonomi

Elektrik şirketlerine 3 milyar TL pandemi yardımı yapılacak faturayı vatandaş ödeyecek

Elektrik şirketlerine pandemi döneminde yaşadıkları zorluklar nedeniyle yaklaşık 3 milyar lira yardım yapılacak. Şirketlere yapılacak yardım elektrik faturalarına yansıtılarak vatandaştan tahsil edilecek.

BOLD – Elektrik şirketlerine koronavirüs pandemisi dolayısıyla 3 milyar TL’ye yakın devlet yardımı yapılacak. Şirketlere aktarılacak para elektrik faturasına yansıtılacak.

Elektrik Piyasası Kapasite Mekanizması Yönetmeliği Değişiklik Taslağı’na göre, destek mekanizması dışında kalan “yap-işlet” santralleri ile yaşı 13 yıldan büyük ve ithal kömür ve doğalgaz kullanan santraller 1 Temmuz 2021 tarihinden itibaren yardım mekanizmasına dahil edilecek. Yardımları almak isteyen santral sahiplerinin düzenleme resmen yayımlandıktan sonra 15 gün içinde başvuru yapması yeterli olacak. Başvuru yapmayanlara ödeme yapılmayacak.

Sözcü’den Erdoğan Süzer’in haberine göre, şirketlere ödenecek pandemi yardımı parası, sistem işletmecisi olan kamuya ait Türkiye Elektirik İletim Anonim Şirketi’nin (TEİAŞ) gelir tavanına eklenecek. Gelir tavanındaki harcamalar ise elektrik faturaları aracılığıyla halka yansıtılacak. Bu harcamalar daha önce iletim sistemi kullanım bedeli olarak faturalarda yer alıyordu. Ancak halkın tepkisi nedeniyle bu harcamalar dağıtım giderlerinin içine konuldu. Bu nedenle artık faturalarda gözükmüyor. Dolayısıyla şirketlere aktarılacak paraları, vatandaş faturasının içinde “gizli zamla” ödeyecek.

YARDIM GEREKÇESİ: ELEKTRİK SANTRALLERİ ZOR DURUMDA

Elektrik üreten şirketlere kapasite mekanizması adı altında 2018 yılından bu yana destek ödemeleri yapılıyor. Bu yolla 2018 yılında 1.4 milyar, 2019 yılında 2 milyar, 2020 yılında ise 2.2 milyar lira ödendi. Bu yıl 2.6 milyar lira ödeme planlandı. Ancak pandemi gerekçesiyle toplam ödemenin 3 milyar liraya ulaşması bekleniyor. Yardımın 4 ithal doğalgaz, 1 de ithal kömür santrali için yapılması planlanıyor. Taslağın gerekçesinde pandemi ve ekonomik daralma nedeniyle elektrik tüketiminin azaldığı, elektrik üretim fiyatlarının düştüğü, bu nedenle de santrallerin zor durumda kaldığı kaydedildi.

Kayıp 128 milyar doların kamuya zararı 268 milyar TL

Okumaya devam et

Analiz

Kayıp 128 milyar doların kamuya zararı 268 milyar TL

Merkez Bankasının rezervlerinin ucuza satışının kamuya zararı kurdaki artışla katlanıyor. 128 milyar dolar, ortalama 6 liradan satıldığında 768 milyar TL ediyor. 128 milyar doların bugünkü kur üzerinden Merkez’in kasasına konulabilmesi için ise 1 trilyon 36 milyar lira gerekiyor. Ucuz döviz satışının kamuya zararı en az 268 milyar TL olarak hesaplanıyor.

BOLD ANALİZ – AKP hükumeti, 128 milyar doların döviz kurunu düşürmek için satıldığını sonunda kabul etti. Ancak dolarların hangi kurdan, kimlere satıldığı halen açıklanmadı.

Ekonomist Murat Kubilay, Diken’deki yazısında “En çok merak edilense satışların tarih, fiyat ve miktar bilgisi. Yayınlanabilir mi? Hiç ihtimal vermiyorum. Çünkü yayınlandığında yüzlerce milyar kamu zararını aleni bir şekilde itiraf etmiş olacaklar” dedi.

DÜŞÜK KURDAN SATIŞIN MALİYETİ

2019 ve 2020 yılında yapılan dolar satışlarının gün gün TCMB kayıtlarında tutulduğuna dikkat çeken ekonomi uzmanları, 128 milyar doların ucuza satışıyla devletin uğradığı zararın mutlaka ortaya çıkacağını belirtiyor. BOLD Ekonomi Servisinin yaptığı ortalama hesaplamalara göre ise en az zarar 268 milyar 800 milyon lira.

BUGÜNKÜ KURDA ZARAR 268 MİLYAR TL

128 milyar doların ortalama 6 liradan satıldığı hesaplandığında karşılığı 768 milyar lira yapıyor. Bugünkü Merkez Bankası kuru olan 8,10 TL’den piyasadan 128 milyar doların toplanması halinde ise 1 trilyon 36 milyar Türk Lirası gerekiyor. Aradaki fark devletin zararı olan 268 milyar 800 milyon lira olarak karşımıza çıkıyor. Ancak satılan 128 milyar doların çoğunluğunun 5,5 liradan satıldığı hesaplandığında kamunun zararı daha da katlanıyor.

MERKEZ BANKASININ 4 YIL BOYUNCA PARA BASMASI GEREKİYOR

Başka bir deyişle 128 milyar doların 6 liradan satıldığının hesaplanması halinde bile 83 milyon vatandaşın bugünkü zararı 268 milyar 800 milyon TL yapıyor. Merkez Bankasının piyasadan dolar alabilmesi için dolar kurunun düşmesi gerekiyor. Dolar kurunun düşmesi halinde de doları alacak yeterli para olmadığından para basılması gerekiyor. Sözcü yazarı Murat Muratoğlu bu durumu şöyle açıklamıştı:  “Eksi 48 milyar doları yerine koymak için Merkez Bankası’nın günlük 50 milyon dolarlık ihale yapması halinde 960 iş günü gerekiyor. Yani döviz ihaleleriyle 4 yılda eksi 48 milyar doları yerine koyabiliyorsun.”

ERDOĞAN MİTİNGLERDE REZERVLERLE ÖVÜNÜRDÜ

Bu durumda AKP’li Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın mitinglerdeki övündüğü rezervlerin geri gelmesi zor görünüyor. Yıllardır “Göreve geldiğimizde 27,5 milyar dolar döviz rezervi vardı. Çalıştık, gayret ettik geldiğimiz nokta 134 milyar 617 milyon dolar” diyerek övünen Erdoğan, artık 128 milyar doları nasıl harcadığını AKP seçmenine anlatacak.

Ticaret Bakanı Pekcan’ı görevden aldı yerine Mehmet Muş’u atadı

Okumaya devam et

Ekonomi

Gelişen ülkeler arasında en çok Türkiye’nin döviz rezervleri azaldı

Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS), Kovid-19 salgını döneminde Türkiye ile benzer parasal önlemler uygulayan gelişmekte olan ülkelerin merkez bankalarının döviz rezervlerinde, Türkiye’deki kadar önemli bir düşüş görülmediğini açıkladı.

BOLD – Uluslararası Ödemeler Bankası’nın (BIS) yaptığı çalışmaya göre, koronavirüs pandemisi döneminde Türkiye ile benzer parasal önlemler uygulayan gelişmekte olan ülkelerin merkez bankalarının döviz rezervlerinde, Türkiye’deki kadar önemli bir düşüş görülmedi.

Çalışmada ekonomiyi desteklemek için kur müdahalesinde bulunan gelişmekte olan ülkeler arasında Çekya, Endonezya, Kolombiya ve Türkiye yer aldı. Türkiye bu ülkeler arasında en fazla rezerv kaybına uğrayan ülke oldu.

Bu dönemde herhangi bir kur müdahalesinde bulunmayan Meksika’da rezerv artarken Güney Afrika’nın rezervleri neredeyse sabit tutuldu.

TÜRKİYE’NİN REZERVLERİ GERİLEDİ, BİRÇOK ÜLKENİNKİ ARTTI

IMF verileri üzerinden yapılan hesaplamaya göre, Türkiye’nin swaplar dahil net döviz rezervleri Mart 2020’den Şubat 2021’e kadar 21,7 milyar dolar gerilerken, salgın döneminde Türkiye gibi kur müdahalesinde bulunan Çekya Merkez Bankası’nın rezervleri 15,8 milyar dolar artış gösterdi.

Endonezya Merkez Bankası da salgın döneminde kur müdahalesinde bulunmasına rağmen swaplar dahil net döviz rezervlerini 17,3 milyar dolar artırdı. Kolombiya Merkez Bankası da bu dönemde döviz rezervlerini 2,3 milyar dolar yükseltirken Meksika Merkez Bankası rezervlerine 16,8 milyar dolar ekledi.

Orantısal olarak bakıldığında ise aynı dönemde Meksika Merkez Bankası’nın rezervleri yüzde 9,6; Endonezya Merkez Bankası’nın rezervleri yüzde 16,4; Çekya Merkez Bankası’nın rezervleri yüzde 10,8 ve Kolombiya Merkez Bankası’nın rezervleri yüzde 4,3 artış gösterdi.

TÜRKİYE’NİN REZERVLERİ YÜZDE 58,6 GERİLEDİ

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) rezervleri ise bu dönemde yüzde 58,6 geriledi. TCMB’nin en güncel açıkladığı 9 Nisan haftası verisinde ise swaplar dahil net rezervler 9,9 milyar dolar seviyesinde bulunurken, swaplar hariç rezerv eksi 49,1 milyar dolar seviyesinde.

TÜRK LİRASI EN ÇOK DEĞER KAYBEDEN İKİNCİ PARA BİRİMİ

Gelişen ülke para birimleri arasında salgın döneminde en fazla değer kaybeden para birimi yüzde 32,9 düşüş ile Arjantin pesosu olurken ikinci sırada yüzde 23,4 ile Türk Lirası geliyor.

Merkez’in rezervleri 2 yıl önce kaldırılan maddeyle eritildi

Okumaya devam et

Popular

0Shares
0